5 short exam-revision notes dated 5 Oct 2026, Telugu first with English alongside (Urdu under each item). Every item links to its official source.
జాతీయం · National
డెజర్ట్ నేషనల్ పార్క్లో రెండు మగ గ్రేట్ ఇండియన్ బస్టర్డ్ల విడుదల
Two male Great Indian Bustards released in Desert National Park
4 అక్టోబర్ 2026న కేంద్ర పర్యావరణ మంత్రి భూపేందర్ యాదవ్ రాజస్థాన్లోని జైసల్మేర్ డెజర్ట్ నేషనల్ పార్క్లోని సామ్ వద్ద రెండు మగ గ్రేట్ ఇండియన్ బస్టర్డ్ (GIB) పక్షులను అడవిలోకి విడుదల చేశారు. అత్యంత అంతరించిపోతున్న ఈ పక్షి కోసం సామ్, రామ్దేవ్రాలోని సంతానోత్పత్తి కేంద్రాల్లో 97 పక్షులు ఉన్నాయి; వాటిలో 11 విడుదలకు కేటాయించారు. బస్టర్డ్ రికవరీ ప్రోగ్రామ్ను MoEFCC, రాజస్థాన్ అటవీ శాఖ, వైల్డ్లైఫ్ ఇన్స్టిట్యూట్ ఆఫ్ ఇండియా కలిసి నిర్వహిస్తున్నాయి; నిధులు నేషనల్ CAMPA నుంచి అందుతున్నాయి.
On 4 October 2026 Union Environment Minister Bhupender Yadav released two male Great Indian Bustards (GIB) into the wild at Sam, Desert National Park, Jaisalmer (Rajasthan). The critically endangered bird's breeding centres at Sam and Ramdevra house 97 birds; 11 are earmarked for release. The Bustard Recovery Programme involves MoEFCC, the Rajasthan Forest Department and the Wildlife Institute of India, with National CAMPA funding.
اردو · Urdu
ڈیزرٹ نیشنل پارک میں دو نر گریٹ انڈین بسٹرڈ آزاد
4 اکتوبر 2026 کو مرکزی وزیر ماحولیات بھوپیندر یادو نے راجستھان کے جیسلمیر میں ڈیزرٹ نیشنل پارک کے سام علاقے میں دو نر گریٹ انڈین بسٹرڈ (GIB) کو جنگل میں آزاد کیا۔ اس انتہائی خطرے سے دوچار پرندے کے سام اور رام دیورا کے افزائشی مراکز میں 97 پرندے ہیں، جن میں سے 11 رہائی کے لیے مختص ہیں۔ بسٹرڈ ریکوری پروگرام MoEFCC، راجستھان محکمۂ جنگلات اور وائلڈ لائف انسٹی ٹیوٹ آف انڈیا کا مشترکہ اقدام ہے، جسے نیشنل CAMPA سے فنڈ ملتا ہے۔
Source / మూలం: pib.gov.in · dated 5 Oct 2026
జాతీయం · National
జాతీయ సూపర్కంప్యూటింగ్ మిషన్: 40 వ్యవస్థలు, 68 పెటాఫ్లాప్స్
National Supercomputing Mission: 40 systems, 68 petaflops
4 అక్టోబర్ 2026 PIB నేపథ్య నోట్ ప్రకారం సెప్టెంబర్ 2026 నాటికి జాతీయ సూపర్కంప్యూటింగ్ మిషన్ (NSM) కింద 40 సూపర్కంప్యూటర్లు 68 పెటాఫ్లాప్స్ సామర్థ్యాన్ని అందిస్తున్నాయి. సుమారు ₹4,500 కోట్ల వ్యయంతో ఏప్రిల్ 2015లో ప్రారంభమైన NSMను DST, MeitY సంయుక్తంగా నడిపిస్తుండగా, C-DAC పుణే, IISc బెంగళూరు అమలు చేస్తున్నాయి. భారత సూపర్కంప్యూటింగ్ ప్రయాణం 1990ల ప్రారంభంలో PARAM 8000తో మొదలైంది.
A PIB backgrounder dated 4 October 2026 says the National Supercomputing Mission (NSM) has deployed 40 supercomputers delivering 68 petaflops as of September 2026. Launched in April 2015 with an outlay of about ₹4,500 crore, NSM is jointly steered by DST and MeitY and implemented by C-DAC Pune and IISc Bengaluru. India's supercomputing journey began with PARAM 8000 in the early 1990s.
اردو · Urdu
قومی سپر کمپیوٹنگ مشن: 40 سسٹمز، 68 پیٹا فلاپس
4 اکتوبر 2026 کے PIB پس منظر نوٹ کے مطابق ستمبر 2026 تک قومی سپر کمپیوٹنگ مشن (NSM) کے تحت 40 سپر کمپیوٹرز 68 پیٹا فلاپس کی صلاحیت فراہم کر رہے ہیں۔ تقریباً ₹4,500 کروڑ کے خرچ سے اپریل 2015 میں شروع ہونے والے NSM کی رہنمائی DST اور MeitY مشترکہ طور پر کرتے ہیں، جبکہ C-DAC پونے اور IISc بنگلورو اسے نافذ کرتے ہیں۔ ہندوستان کا سپر کمپیوٹنگ سفر 1990 کی دہائی کے اوائل میں PARAM 8000 سے شروع ہوا۔
Source / మూలం: pib.gov.in · dated 5 Oct 2026
అంతర్జాతీయం · International
దిబ్రూగఢ్ నుంచి ఢాకాకు తొలి అంతర్జాతీయ సరకు ప్రయాణం
First international cargo voyage from Dibrugarh to Dhaka
ఓడరేవులు, షిప్పింగ్, జలమార్గాల మంత్రి సర్బానంద సోనోవాల్ 5 అక్టోబర్ 2026న బోగీబీల్ టెర్మినల్ వద్ద దిబ్రూగఢ్ నుంచి తొలి అంతర్జాతీయ సరకు ప్రయాణానికి పచ్చజెండా ఊపనున్నారు. అస్సాం పెట్రో-కెమికల్స్ లిమిటెడ్ ఉత్పత్తి చేసిన మిథనాల్ను జాతీయ జలమార్గం-2 (బ్రహ్మపుత్ర), ఇండో-బంగ్లాదేశ్ ప్రోటోకాల్ మార్గం ద్వారా ఢాకా (బంగ్లాదేశ్)లోని పంగావ్ పోర్టుకు తీసుకెళ్తారు. స్వాతంత్ర్యం తర్వాత దిబ్రూగఢ్ నుంచి విదేశీ ఓడరేవుకు వెళ్తున్న తొలి సరకు ఇదే.
Ports, Shipping and Waterways Minister Sarbananda Sonowal is scheduled to flag off the first international cargo voyage from Dibrugarh on 5 October 2026 at Bogibeel Terminal. The maiden voyage carries methanol made by Assam Petro-Chemicals Limited to Pangaon Port, Dhaka (Bangladesh), via National Waterway-2 (Brahmaputra) and the Indo-Bangladesh Protocol Route. It is the first cargo from Dibrugarh to a foreign port since Independence.
اردو · Urdu
ڈبرو گڑھ سے ڈھاکہ تک پہلا بین الاقوامی کارگو سفر
بندرگاہوں، جہاز رانی اور آبی گزرگاہوں کے وزیر سربانند سونووال 5 اکتوبر 2026 کو بوگی بیل ٹرمینل پر ڈبرو گڑھ سے پہلے بین الاقوامی کارگو سفر کو ہری جھنڈی دکھائیں گے۔ یہ پہلا سفر آسام پیٹرو کیمیکلز لمیٹڈ کا تیار کردہ میتھانول قومی آبی گزرگاہ-2 (برہم پتر) اور انڈو-بنگلہ دیش پروٹوکول روٹ کے ذریعے ڈھاکہ (بنگلہ دیش) کی پانگاؤں بندرگاہ لے جائے گا۔ آزادی کے بعد ڈبرو گڑھ سے کسی غیر ملکی بندرگاہ تک جانے والی یہ پہلی کھیپ ہے۔
Source / మూలం: pib.gov.in · dated 5 Oct 2026
నియామకాలు · Appointments
RBI ఎగ్జిక్యూటివ్ డైరెక్టర్గా సుధాకర్ మల్లి నియామకం
Sudhakar Malli appointed RBI Executive Director
2 అక్టోబర్ 2026 RBI పత్రికా ప్రకటన ప్రకారం భారతీయ రిజర్వ్ బ్యాంక్ సుధాకర్ మల్లిని 1 అక్టోబర్ 2026 నుంచి ఎగ్జిక్యూటివ్ డైరెక్టర్ (ED)గా నియమించింది. ఇంతకుముందు ఆయన పర్యవేక్షణ విభాగం (Department of Supervision) చీఫ్ జనరల్ మేనేజర్-ఇన్ఛార్జ్గా ఉన్నారు. సుమారు మూడు దశాబ్దాల అనుభవం ఉన్న కెరీర్ సెంట్రల్ బ్యాంకర్ అయిన ఆయన పర్యవేక్షణ విభాగం (Supervisory Assessment) బాధ్యతలు చూస్తారు.
The Reserve Bank of India appointed Sudhakar Malli as Executive Director with effect from 1 October 2026, according to an RBI press release dated 2 October 2026. He was earlier Chief General Manager-in-Charge of the Department of Supervision. A career central banker with about three decades of experience, he will look after the Department of Supervision (Supervisory Assessment).
اردو · Urdu
سدھاکر ملّی RBI کے ایگزیکٹو ڈائریکٹر مقرر
2 اکتوبر 2026 کی RBI پریس ریلیز کے مطابق ریزرو بینک آف انڈیا نے سدھاکر ملّی کو 1 اکتوبر 2026 سے ایگزیکٹو ڈائریکٹر (ED) مقرر کیا ہے۔ اس سے پہلے وہ محکمۂ نگرانی (Department of Supervision) کے چیف جنرل منیجر انچارج تھے۔ تقریباً تین دہائیوں کا تجربہ رکھنے والے یہ کیریئر سینٹرل بینکر محکمۂ نگرانی (Supervisory Assessment) کی ذمہ داری سنبھالیں گے۔
Source / మూలం: rbi.org.in · dated 5 Oct 2026
అవార్డులు · క్రీడలు · Awards & sports
ఆసియా క్రీడల హాకీ స్వర్ణం నిలబెట్టుకున్న భారత పురుషులు; ఐదో టైటిల్
India men retain Asian Games hockey gold; fifth title
2026 ఆసియా క్రీడల ఫైనల్లో ఘన విజయంతో భారత పురుషుల హాకీ జట్టు స్వర్ణ పతకాన్ని నిలబెట్టుకుందని 3 అక్టోబర్ 2026న PMO తెలిపింది. ఆసియా క్రీడల పురుషుల హాకీలో భారత్కు వరుసగా రెండోసారి స్వర్ణం రావడం ఇదే తొలిసారి; మొత్తంగా ఇది ఐదో స్వర్ణం. ఒకే ఆసియా క్రీడల్లో భారత పురుషుల, మహిళల హాకీ జట్లు రెండూ స్వర్ణం గెలవడం కూడా ఇదే మొదటిసారి.
India's men's hockey team retained the Asian Games gold with a commanding win in the 2026 final, the PMO said on 3 October 2026. It is India's first back-to-back Asian Games men's hockey gold and fifth overall. For the first time, both India's men's and women's hockey teams won gold at the same Asian Games.
اردو · Urdu
بھارتی مرد ہاکی ٹیم نے ایشین گیمز گولڈ برقرار رکھا؛ پانچواں خطاب
PMO نے 3 اکتوبر 2026 کو بتایا کہ بھارتی مرد ہاکی ٹیم نے 2026 کے فائنل میں شاندار جیت کے ساتھ ایشین گیمز کا طلائی تمغہ برقرار رکھا۔ ایشین گیمز مرد ہاکی میں بھارت کا یہ پہلا مسلسل دوسرا گولڈ اور مجموعی طور پر پانچواں گولڈ ہے۔ پہلی بار ایک ہی ایشین گیمز میں بھارت کی مرد اور خواتین دونوں ہاکی ٹیموں نے گولڈ جیتا۔
Source / మూలం: pib.gov.in · dated 5 Oct 2026
Short exam-revision notes written by PrajaPrep from official primary sources (PIB, RBI, Telangana government portals and similar) — each item links to its source; the source wins if anything differs. PrajaPrep is independent and not affiliated with TGPRB, TGPSC, SSC or any government body. Practice does not guarantee selection.
